Lupus erythematosus en allergie

Rubriek: Medisch - Lupus
Door Dr. Vera Machtelinckx, huisarts

De maanden april-mei-juni zijn voor allergische patiënten geen gemakkelijke maanden. Zij worden geplaagd met tranende ogen, lopende neus en afdalende infecties. Hoe zit dat voor CIB-patiënten die toch aan een auto-immune aandoening lijden? Hebben zij meer last van allergie en welke is de behandeling?

Wat is allergie?

Een allergie is een heftige reactie van het lichaam door overgevoeligheid op bepaalde agentia van chemische of fysische aard.
Men beschrijft 3 vormen van allergie:

• allergische rhinitis
• allergische astma
• allergische dermatose

Wat zijn de symptomen?

Mensen met een allergische rhinitis krijgen in lente en zomer klachten van jeuk en waterige afscheiding ter hoogte van neus en ogen, neusverstopping, niesbuien, kriebel in de keel en een vol gevoel in het hoofd. 100 personen op 1000 lijden eraan en dit tussen 5 en 45 jaar met een piek tussen 15 en 24 jaar. Vier tot 12 jaar na het stellen van de diagnose verminderen de klachten van allergische rhinitis bij 60% van de patiënten zodanig dat geen medicatie meer nodig is.

Allergische astma is een aandoening van de bronchiën van de longen en vereist follow-up door een specialist. De bronchoconstrictie moet inderdaad snel opgeheven worden en de bijkomende infecties moeten snel en doeltreffend behandeld worden.

Allergische dermatose behelst vooral urticaria en Quinck-oedeem. Urticaria, in gangbaar Nederlands 'netelroos' genaamd, berust op het optreden van heftige jeukende scherp omschreven zwellingen van de huid ten gevolge van oedeem. Soms vloeien de ovale plaques samen en worden ze tamelijk groot. Vaak zijn ze binnen enkele uren verdwenen. Het Quinck-oedeem is eenzelfde zwelling, maar onder de ogen.

Welke zijn de stoffen waaraan men allergisch kan worden?

De belangrijkste inhalatieallergenen buitenshuis zijn pollen van bomen (vooral van de berk) en grassen. Binnenshuis zijn het vooral de huisstofmijt en de huisdieren die van belang zijn. Soms zijn het ook voedingsbestanddelen of medicatie.

Wat is atopie?

Dit is een vorm van allergie die berust op een reactie tussen een allergeen en zogenaamde atopische reaginen; een bijzonder soort tegen deze allergenen gerichte antistoffen die zich uitsluitend vormen in het organisme van daartoe erfelijk-constitutioneel voorbeschikte personen. Bij deze reactie komt op de contactplaats van het allergeen met het organisme histamine vrij, hetwelk wordt beschouwd als de directe oorzaak van de klachten. Atopische allergenen komen voor in stuifmeel van grassen, in vele plantenbestanddelen (radix ipeca-cuanhae, folia sennae) en hout-soorten, insecten, wormen, mijten, schimmels, gistsoorten.

Patiënten met systemische lupus erythematosus (SLE) en allergie.

In Israël werd een studie gedaan om de incidentie te bepalen van het aantal patiënten met SLE die ook allergisch waren. Men vond dat 56% van de SLE-patiënten ook met een allergie te kampen hadden terwijl dit in de normale bevolking 10% is, 21,6% had 2 allergieën. De meest voorkomende waren dermatosen ten gevolge van voeding (51,6%) of medicatie (31,6%) waarvan de incidentie bij een controlegroep respectievelijk 11,6% en 5% was. Maar ook de andere allergische aandoeningen komen meer voor bij SLE-patiënten: conjunctivitis komt voor bij 26,7% (controlegroep: 9,5%) en rhinitis bij 34% (controlegroep: 13,6%). Astma tenslotte komt voor bij 47% van de SLE-patiënten en maar 5,9% in de controlegroep.

Genetische, omgevings- en immunologische factoren komen tussen in de pathogenesis van de 2 aandoeningen: allergie en systemische lupus erythematosus. Pollen, huisstofmijt, voeding, medicatie kunnen een allergie teweegbrengen terwijl ultraviolet licht en chemische producten SLE kunnen teweegbrengen. Beide aandoeningen kunnen genetisch bepaald worden. Individuen met deze aandoeningen hebben heel veel antilichaam-vormende cellen. Als besluit kan worden gesteld dat patiënten met SLE vaak allergische aandoeningen vertonen en dat beide ziekten gebaseerd zijn op bepaalde similaire pathogenetische mechanismen.
Kinderen van moeders met SLE hebben vaak meer allergieën dan verwacht.

Behandeling

SLE-patiënten worden op dezelfde manier behandeld als andere patiënten. Zij kunnen zich in eerste instantie tot de huisarts wenden die hun symptomen kan verlichten en die, indien dit nodig is, een oppuntstelling zal vragen bij de allergoloog-longarts of -huidarts. De huisarts zal vooral de symptomen van neusloop, jeukende ogen en niezen trachten te beperken.

Terug naar Artikels