Behandeling van poly- en dermatomyositis

Rubriek: Medisch - Poly- en Dermatomyositis
Myositis is een zeldzame aandoening. Daardoor zijn er heel weinig goed gecontroleerde onderzoeken uitgevoerd. Cortison wordt door de artsen over het algemeen aanvaard als een werkzame behandeling. Voor sommige patiënten wekt cortison echter een belangrijke weerstand. Naast cortison worden ook diverse immunosuppressiva en intraveneus (via infuus) immuunglobuline als behandeling voorgeschreven.
In dit artikel wordt een overzicht gegeven van de doeltreffendheid van mogelijke behandelingen.
Door Diane Thora
Bron: E. H. S. Choy and D. A. Isenberg, "Treatment of dermato-myositis and polymyositis", Rheumatology 2002, 41: 7-13.

Cortison

Cortison vormt de standaardbehandeling van myositis. De reumatologen zijn ervan overtuigd dat cortisonbehandeling bij de meeste patiënten leidt tot een aanzienlijke verbetering. Verscheidene doseringschema's worden aanbevolen, maar het meest gebruikte schema omvat een aanvangsdosis van 60 mg/dag, gevolgd door een geleidelijke afbouw.
Ongeveer 32% tot 41% van de myositispatiënten heeft last van ernstige nevenverschijnselen.
Nzeusseu e.a. bestudeerden dan ook het effect van een lagere startdosis. Hun conclusie was dat er nauwelijks verschillen waren met patiënten die met een hogere startdosis behandeld waren. Wel nam de nevenwerking, vnl. osteoporose af. Pulsetherapie (hoge dosis per infuus) wordt aanbevolen voor moeilijk te behandelen myositis.

Immunosuppressiva

Immunosuppressiva worden geregeld gebruikt bij moeilijk te behandelen vormen van poly- en dermatomyositis.

• Imuran. Imuran wordt gebruikt als een cortison-sparend medicijn. Het wordt aanbevolen als het voorkeursmedicijn voor myositis. De weinige goed gecontroleerde onderzoeken pleiten eerder voor een combinatietherapie van cortison en Imuran.

• Methotrexaat. Het gebruik van intraveneus methotrexaat werd voor het eerst beschreven in 1968. Artsen die enkele gevallen bestudeerden, bevelen het aan als werkzaam medicijn bij zowel kinderen als volwassenen. Bohan e.a. behandelden 25 patiënten met cortison-resistente myositis (reageert niet meer op cortison). 88% van hen kende een aanzienlijke verbetering en 43% kon de dosis cortison verminderen. Miller e.a. stelden een aanzienlijke verbetering vast bij juveniele dermatomyositis (bij kinderen) bij behandeling met methotrexaat.

• Cyclosporine A (Neoral). Neoral onderdrukt bepaalde T-cellen (soort witte bloedcellen, lymfocyten) en wordt hoofdzakelijk gebruikt in de transplantatiegeneeskunde om afstoting tegen te gaan. In sommige gevallen, waar combinatietherapie van cortison met andere immunosuppressiva niet aansloeg, blijkt Neoral werkzaam te zijn. De gebruikelijke dosis is relatief hoog: van 3 tot 10 mg/kg/dag. Kinderen die behandeld werden met Neoral, ondervonden een toename van spierkracht.

• Chlorambucil. Ervaring met dit medicijn is er nauwelijks. Eén studie met vijf patiënten waarbij Imuran en methotrexaat geen effect hadden, rapporteert belangrijke voordelen.

• Cyclofosfamide (Endoxan). De rol van Endoxan in de behandeling van myositis is controversieel. Er zijn zowel beschrijvingen van mislukkingen als van positieve resultaten. Omwille van zijn hoge toxische eigenschappen wordt aanbevolen dat medicijn voor te behouden als geen enkele andere behandeling werkzaam is.

• Combinatietherapieën. Neoral/methotrexaat blijkt werkzaam te zijn bij juveniele dermatomyositis. Verder onderzoek naar combinaties van immunosuppressiva is nuttig omdat die vormen van behandeling cortison-sparend werken.

Immuunglobuline

Intraveneus immuunglobuline wordt voornamelijk gebruikt bij de behandeling van de ziekte van Kawasaki (vorm van vasculitis bij jonge kinderen). De meeste studies zijn positief over de werkzaamheid, zowel bij poly- als bij dermatomyositis. Er moet echter nauwkeurig onderzoek gebeuren om de veiligheid op langere termijn te bestuderen.

Terug naar Artikels